Cognitieve verandering bij oudere patiënten met een bipolaire stoornis
Betrokken instelling
Stichting Buitenamstel Geestgronden (in samenwerking met Mentrum en Altrecht)
Betrokken personen
- Drs. S.N.T.M. Schouws (neuropsycholoog / GZ-psycholoog en contactpersoon)
- Dr. H.C. Comijs (senior onderzoeker / GZ-psycholoog)
- Dr. M.L. Stek (psychiater)
- Prof. Dr. A.F.T. Beekman (psychiater, A-opleider)
Startdatum en looptijd
De start van de dataverzameling is januari 2003 tot september 2007. De herhaalmetingen zullen in september 2009 worden afgerond.
Achtergrond van het onderzoek
Over cognitieve stoornissen bij schizofrenie en depressie is al veel bekend, maar ook naar het cognitief functioneren bij mensen met een bipolaire stoornis wordt steeds vaker onderzoek gedaan. Cognitieve stoornissen blijken voor te komen in zowel depressieve, manische als euthyme (stemmingsvrije) episodes. Er is nog weinig bekend over het cognitief functioneren van ouderen met een bipolaire stoornis. Bij ouderen is dit onderzoek des te urgenter omdat cognitieve stoornissen vaak in verband worden gebracht met een beginnende dementie.
Doelstelling van het project
Doel van deze studie is om vast te stellen hoe het cognitief functioneren is bij oudere patiënten die niet in een manische of depressieve episode verkeren in vergelijking met een groep “normale”ouderen zonder cognitieve stoornissen. Verder wordt onderzocht welke factoren van invloed zijn op het cognitief functioneren (medicatie, ernst van de ziekte, somatische toestand etc) en hoe het beloop is van de cognitieve stoornissen over de tijd.
Hoe wordt het onderzoek uitgevoerd?
Het onderzoek bestaat uit een psychiatrisch deel (vragenlijsten en gestructureerd interview) en een kort neuropsychologisch onderzoek, waarbij een testbatterij wordt afgenomen die is samengesteld om de verschillende neuropsychologische functies te meten. Dit onderzoek zal bij een groep van 115 patiënten worden afgenomen en bij een controlegroep van 60 personen. Bij de herhaalmetingen zullen na twee jaar grotendeels dezelfde instrumenten worden afgenomen.
Zijn er al (voorlopige) resultaten?
Er zijn resultaten van een pilotstudie over dertig mensen, vijftien met een bipolaire stoornis en vijftien gezonde controles (zie Tijdschrift voor Neuropsychologie, nr 1, p. 1-7). Het blijkt dat ouderen die al langere rijd kampen met een bipolaire stoornis, maar in een symptoomvrije fase verkeren, problemen hebben met selectieve aandacht, verbaal geheugen, verbale fluency en mentale inspanning.